Mój koszyk (0) 0,00 zł
Zaloguj się
Mój koszyk (0) 0,00 zł
Strona główna » Międzynarodowa pomoc prawna w sprawach administracyjnych w świetle prawa unijnego.
Międzynarodowa pomoc prawna w sprawach administracyjnych w świetle prawa unijnego.
Do koszyka
65,00 zł
Pierwsze w literaturze polskiej kompleksowe opracowanie zagadnień związanych z obrotem zagranicznym w postępowaniu administracyjnym (ogólnym, podatkowym i egzekucyjnym) oraz sądowoadministracyjnym. Dotyka istotnych z punktu widzenia praktycznego zagadnień, takich jak doręczenia za granicę, pomoc w postępowaniu dowodowym, w tym znaczenie zagranicznego dokumentu jako dowodu w sprawie oraz wymiana informacji między organami administracji publicznej. Asumpt do podjęcia tej problematyki dały praktyczne doświadczenia w ramach pracy orzeczniczej autorki w organie administracji publicznej i wzrastająca liczba przypadków, w których zachodzi konieczność uwzględnienia elementu zagranicznego (konieczność doręczenia dokumentów, w tym decyzji za granicę, uzyskania informacji, pozyskania dokumentów). W książce przedstawiono źródła prawa o różnej genezie: krajowej, międzynarodowej i unijnej oraz wskazano wzajemne relacje między nimi. Uwzględniono także najnowsze zmiany w ogólnym postępowaniu administracyjnym. Wskazano luki prawne oraz zaproponowano ich wypełnienie. Książka jest adresowana przede wszystkim do organów administracji publicznej i sądów administracyjnych, a także adwokatów i radców prawnych reprezentujących strony w postępowaniach administracyjnych i przed sądami administracyjnymi, jak również studentów kierunków prawo i administracja.
Ilość stron 460 stron
Wydawnictwo Instytut Wydawniczy EuroPrawo
ISBN 978-83-7627-156-9
Data publikacji 2017-11-27
Język polski
Spis treści 5
Wykaz akronimów i skrótów 17
Wstęp 19
Rozdział I Ewolucja postępowania administracyjnego i sądowoadministracyjnego z elementem zagranicznym 25
1. Uwagi ogólne 25
2. Postępowanie administracyjne ogólne, podatkowe i egzekucyjne z elementem zagranicznym 28
2.1. Doręczenia 28
2.1.1. Postępowanie administracyjne ogólne 30
A. Doręczanie za granicę w okresie międzywojennym 30
B. Doręczanie za granicę w świetle kodeksu postępowania administracyjnego z 1960 r. 31
C. Instytucja pełnomocnika do doręczeń w kodeksie postępowania administracyjnego z 1960 r. 33
D. Wpływ prawa unijnego na instytucję pełnomocnika do doręczeń w kodeksie postępowania administracyjnego z 1960 r. 39
E. Nadanie pisma za granicą a bieg terminów procesowych w postępowaniu administracyjnym 43
2.1.2. Postępowanie podatkowe 44
A. Doręczenia w okresie międzywojennym 44
B. Doręczenia za granicą w świetle dekretu z dnia 16 maja 1946 r. o postępowaniu podatkowym 45
C. Doręczenia za granicę w świetle ustawy – Ordynacja podatkowa z 1997 r. 47
D. Wpływ prawa międzynarodowego i prawa unijnego na regulacje ordynacji podatkowej w zakresie doręczeń 53
D.1. Doręczanie pism w umowach międzynarodowych 53
D.2. Doręczenia w sprawach o uznanie prawidłowości wyboru i stosowania metody ustalania ceny transakcyjnej 54
D.3. Wpływ prawa unijnego na postanowienia ordynacji podatkowej w zakresie doręczania 56
E. Nadanie pisma za granicą a bieg terminów procesowych w postępowaniu podatkowym 59
2.1.3. Postępowanie egzekucyjne 60
A. Doręczenia za granicę w okresie międzywojennym 60
B. Doręczenia za granicę w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z 1966 r. 61
C. Wzajemna pomoc na podstawie ustawy o wzajemnej pomocy przy dochodzeniu podatków, należności celnych i innych należności pieniężnych 65
C.1. Uwagi ogólne 65
C.2. Powiadomienia jako forma pomocy w ustawie o wzajemnej pomocy przy dochodzeniu podatków, należności celnych i innych należności pieniężnych 67
2.2. Pomoc przy przeprowadzaniu dowodów w postępowaniu w obrocie zagranicznym 71
2.2.1. Postępowanie administracyjne ogólne 73
A. Postępowanie dowodowe przed wejściem w życie kodeksu postępowania administracyjnego z 1960 r. a element zagraniczny w postępowaniu 73
B. Element zagraniczny w postępowaniu dowodowym w świetle kodeksu postępowania administracyjnego z 1960 r. 75
2.2.2. Postępowanie podatkowe 79
A. Uwagi ogólne 79
B. Zagraniczne dokumenty jako dowody w świetle ordynacji podatkowej 81
C. Udział upoważnionych przedstawicieli obcej władzy w postępowaniu dowodowym w sprawach podatkowych 85
2.2.3. Postępowanie egzekucyjne w administracji 85
A. Uwagi ogólne 85
B. Pomoc prawna w postępowaniu dowodowym w u.w.p. 86
2.3. Wymiana informacji jako forma pomocy prawnej 86
2.3.1. Ogólne postępowanie administracyjne 87
2.3.2. Postępowanie podatkowe 87
A. Zakres przedmiotowy wymiany informacji 88
B. Procedura wymiany informacji 89
C. Odmowa udzielenia informacji 90
D. Dalsze wykorzystanie informacji udzielonej w ramach pomocy prawnej 91
E. Automatyczna wymiana informacji w u.w.i.p. 92
2.3.3. Postępowanie egzekucyjne w administracji 93
A. Wymiana informacji jako forma pomocy prawnej w regulacjach obowiązujących do 20 listopada 2013 r. 93
A.1. Zakres przedmiotowy wymiany informacji 93
A.2. Procedura wymiany informacji 93
A.3. Odmowa udzielenia informacji 94
A.4. Dalsze wykorzystanie informacji udzielonej w ramach pomocy prawnej 94
B. Wymiana informacji jako forma pomocy prawnej na podstawie ustawy o wzajemnej pomocy przy dochodzeniu podatków, należności celnych i innych należności pieniężnych z 2013 r. 95
B.1. Zakres przedmiotowy wymiany informacji 95
B.2. Procedura wymiany informacji 95
B.3. Ochrona interesów prawnie chronionych i odmowa udzielenia informacji 96
B.4. Dalsze przekazanie informacji udzielonej w ramach pomocy wzajemnej 97
2.4. Odzyskiwanie wierzytelności oraz udzielanie zabezpieczenia jako szczególne formy pomocy prawnej w u.w.p. 98
3. Europejska współpraca administracyjna w nowelizacji kodeksu postępowania administracyjnego z 2017 r. 99
4. Postępowanie sądowoadministracyjne w zakresie obrotu zagranicznego 102
4.1. Rozwój sądownictwa administracyjnego a postępowanie sądowoadministracyjne w obrocie zagranicznym 103
4.2. Doręczenia 107
4.2.1. Uwagi ogólne 107
4.2.2. Doręczenia za granicę w okresie międzywojennym 108
4.2.3. Doręczenia w okresie powojennym 110
4.2.4. Doręczenia za granicę w postępowaniu sądowoadministracyjnym w świetle u.p.p.s.a. z 2002 r. 111
4.2.5. Instytucja pełnomocnika do doręczeń 113
4.2.6. Nadanie pisma za granicą a bieg terminów procesowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym 116
4.3. Pomoc prawna w postępowaniu dowodowym w obrocie z zagranicą 117
4.3.1. Uwagi ogólne 117
4.3.2. Dopuszczalność udzielania pomocy prawnej przez polskie sądy administracyjne sądom zagranicznym 119
4.3.3. Dowód z zagranicznego dokumentu w postępowaniu sądowoadministracyjnym 125
4.3.4. Polski dokument urzędowy jako dowód w postępowaniu za granicą 126
4.4. Tryb postępowania w ramach pomocy prawnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym w obrocie zagranicznym 127
4.4.1. Uwagi ogólne 127
4.4.2. Tryb postępowania w ramach pomocy prawnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym w okresie międzywojennym 128
4.4.3. Tryb postępowania w ramach pomocy prawnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym w okresie powojennym 130
5. Rola konsulów w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym w obrocie zagranicznym 136
6. Wnioski 138
Rozdział II Pomoc prawna w sprawach administracyjnych w umowach międzynarodowych 143
1. Uwagi ogólne 143
2. Umowy międzynarodowe jako źródło prawa w świetle Konstytucji RP 144
3. Doręczenia 146
3.1. Umowa między Rzecząpospolitą Polską a Rumunią o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych z 1999 r. 146
3.2. Umowy wielostronne 147
3.2.1. Europejska konwencja o doręczaniu za granicę dokumentów dotyczących spraw administracyjnych z 1977 r. 147
A. Uwagi wstępne 147
B. Zakres zastosowania 148
C. Sposoby doręczania 150
C.1. Doręczanie za pośrednictwem organu centralnego 150
C.2. Doręczanie za pośrednictwem konsula 151
C.3. Doręczanie bezpośrednio przez pocztę 152
3.2.2. Europejska konwencja o wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach podatkowych z 1988 r. 152
A. Uwagi ogólne 152
B. Zakres zastosowania 153
C. Doręczenia 154
3.2.3. Znaczenie regulaminu poczty listowej Światowego Związku Pocztowego dla doręczeń bezpośrednich 155
4. Pomoc prawna w postępowaniu dowodowym w umowach międzynarodowych 157
4.1. Uwagi ogólne 157
4.2. Umowy międzynarodowe dwustronne 158
4.2.1. Umowa z Rumunią z 1999 r. 158
4.2.2. Umowy w sprawach podatkowych 159
4.3. Umowy międzynarodowe wielostronne 159
4.3.1. Europejska konwencja o uzyskiwaniu za granicą informacji i dowodów w sprawach administracyjnych z 1978 r. 159
A. Uwagi ogólne 159
B. Zakres zastosowania 160
C. Formy pomocy prawnej w konwencji z 1978 r. 161
C.1. Udzielanie informacji 161
C.2. Pomoc w przeprowadzaniu dowodów 162
4.3.2. Europejska konwencja o wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach podatkowych z 1988 r. 163
5. Inne formy współpracy w sprawach administracyjnych 164
5.1. Umowy międzynarodowe dwustronne 164
5.2. Umowy międzynarodowe wielostronne 168
5.3. Modelowe konwencje OECD w sprawach podatkowych 170
5.3.1. Konwencja modelowa OECD z 1981 r. w sprawie wzajemnej pomocy administracyjnej przy dochodzeniu roszczeń podatkowych 171
5.3.2. Konwencja modelowa OECD w sprawie podatków od dochodu i majątku 173
A. Współpraca w zakresie wymiany informacji 174
B. Pomoc wzajemna w poborze podatków 175
5.3.3. Porozumienie modelowe z 2002 r. o wymianie informacji w sprawach podatkowych 175
6. Dowód z treści zagranicznego dokumentu w świetle umów międzynarodowych 178
6.1. Konwencja haska z 1961 r. 179
6.1.1. Zakres podmiotowy i przedmiotowy 179
6.1.2. Moc dowodowa zagranicznych dokumentów urzędowych 183
6.1.3. Stosunek konwencji haskiej z 1961 r. do innych regulacji odnoszących się do wymogu legalizacji zagranicznych dokumentów 184
6.2. Europejska konwencja o zniesieniu wymogu legalizacji dokumentów sporządzonych przez przedstawicieli dyplomatycznych lub urzędników konsularnych z 1968 r. 184
6.2.1. Zakres podmiotowy i przedmiotowy 184
6.2.2. Moc dowodowa zagranicznych dokumentów 186
6.2.3. Stosunek konwencji londyńskiej z 1968 r. do innych regulacji odnoszących się do znoszenia wymogu legalizacji zagranicznych dokumentów urzędowych 186
6.3. Konwencja w sprawie zwolnienia od legalizacji niektórych aktów i dokumentów z 1977 r. 187
6.3.1. Zakres podmiotowy i przedmiotowy 187
6.3.2. Moc dowodowa zagranicznych dokumentów 188
6.3.3. Stosunek konwencji ateńskiej z 1977 r. do innych regulacji odnoszących się do zniesienia wymogu legalizacji zagranicznych dokumentów urzędowych 189
6.4. Idea zniesienia wymogów legalizacyjnych wobec dokumentów urzędowych w obrocie wewnątrzunijnym 189
6.4.1. Uwagi ogólne 189
6.4.2. Konwencja wspólnotowa w sprawie zniesienia legalizacji dokumentów w państwach członkowskich Wspólnot Europejskich z 1987 r. 190
A. Zakres podmiotowy i przedmiotowy 190
B. Moc dowodowa zagranicznych dokumentów urzędowych 191
C. Stosunek konwencji wspólnotowej z 1987 r. do innych umów międzynarodowych dotyczących zniesienia wymogu legalizacji zagranicznych dokumentów urzędowych 193
7. Tryb postępowania w ramach pomocy prawnej 193
7.1. Umowa z Rumunią z 1999 r. 193
7.2. Umowy wielostronne 195
7.2.1. Europejska konwencja o doręczaniu za granicę dokumentów dotyczących spraw administracyjnych z 1977 r. 195
7.2.2. Europejska konwencja o uzyskiwaniu za granicą informacji i dowodów w sprawach administracyjnych z 1978 r. 197
7.2.3. Europejska konwencja o wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach podatkowych sporządzona w 1988 r. 199
8. Propozycja opracowania pod auspicjami Rady Europy konwencji ramowej o wzajemnej pomocy w sprawach administracyjnych 201
9. Pomoc prawna w sprawach administracyjnych a umowy konsularne 204
9.1. Uwagi ogólne 204
9.2. Pomoc konsulów przy doręczeniach 206
9.3. Pomoc konsulów w postępowaniu dowodowym 208
9.4. Tryb postępowania w ramach pomocy prawnej 209
10. Wnioski 210
Rozdział III Międzynarodowa pomoc prawna w sprawach administracyjnych w prawie Unii Europejskiej 215
1. Uwagi ogólne 215
2. Międzynarodowa pomoc prawna w sprawach administracyjnych między państwami członkowskimi w świetle prawa pochodnego Unii Europejskiej 218
2.1. Prawo podatkowe 218
2.1.1. Uwagi ogólne 218
2.1.2. Formy współpracy administracyjnej 221
A. Doręczenia 221
B. Wymiana informacji 223
B.1. Wymiana informacji w świetle dyrektywy 2011/16/UE 223
B.2. Wymiana informacji w świetle rozporządzenia 904/2010 226
B.3. Wymiana informacji w świetle rozporządzenia 389/2012 229
C. Obecność upoważnionych urzędników innego państwa w urzędach administracyjnych, udział w postępowaniu administracyjnym oraz kontrole jednoczesne (równoległe) 231
D. Moc dowodowa dokumentów uzyskanych w ramach współpracy administracyjnej 232
2.1.3. Tryb współpracy administracyjnej państw członkowskich w dziedzinie opodatkowania 233
A. Tryb współpracy administracyjnej w świetle dyrektywy 2011/16 233
B. Tryb współpracy administracyjnej w świetle rozporządzenia 904/2010 235
C. Tryb współpracy administracyjnej w świetle rozporządzenia 389/2012 237
2.1.4. Pomoc w odzyskiwaniu wierzytelności dotyczących podatków, ceł i innych obciążeń 238
A. Uwagi ogólne 238
B. Doręczenia 240
C. Wymiana informacji 241
D. Obecność upoważnionych urzędników w urzędach administracyjnych i udział w postępowaniu administracyjnym 243
E. Szczególne formy współpracy w postaci pomocy przy odzyskiwaniu wierzytelności oraz udzielaniu zabezpieczenia 243
F. Tryb współpracy administracyjnej państw członkowskich przy odzyskiwaniu podatków, ceł i innych obciążeń 246
2.2. Prawo celne 248
2.2.1. Uwagi ogólne 248
2.2.2. Formy pomocy prawnej w dziedzinie ceł 252
A. Doręczenia 252
A.1. Konwencja z 1997 r. 252
A.2. Rozporządzenie 515/97 252
B. Wymiana informacji 253
B.1. Konwencja z 1997 r. 253
B.2. Rozporządzenie 515/97 253
C. Obecność upoważnionych urzędników innego państwa w urzędach administracyjnych 256
C.1. Konwencja z 1997 r. 256
C.2. Rozporządzenie 515/97 257
D. Szczególne formy pomocy prawnej w dziedzinie ceł 258
D.1. Konwencja z 1997 r. 258
D.2. Rozporządzenie 515/97 259
2.2.3. Tryb postępowania w ramach pomocy prawnej 260
A. Konwencja z 1997 r. 260
B. Rozporządzenie 515/97 262
2.3. Prawo konkurencji 263
2.3.1. Uwagi ogólne 263
2.3.2. Formy współpracy administracyjnej 264
A. Współpraca administracyjna w sprawach związanych z wprowadzeniem w życie reguł konkurencji ustanowionych w art. 101 i 102 TfUE 264
B. Współpraca administracyjna w sprawie kontroli koncentracji przedsiębiorstw 266
2.3.3. Tryb współpracy administracyjnej państw członkowskich w dziedzinie konkurencji 268
2.4. Współpraca administracyjna państw członkowskich w pozostałych dziedzinach 270
2.4.1. Uwagi ogólne 270
2.4.2. Formy współpracy administracyjnej 271
A. Doręczenia 271
B. Wymiana informacji 272
C. Obecność upoważnionych urzędników innego państwa w urzędach administracyjnych, kontrole i inspekcje 275
2.4.3. Tryb współpracy administracyjnej państw członkowskich 276
3. Umowy międzynarodowe o pomocy prawnej w sprawach administracyjnych zawarte przez Unię Europejska z państwami trzecimi 280
4. Zniesienie wymagania legalizacji dokumentów urzędowych w Unii Europejskiej 284
4.1. Zielona księga Komisji Europejskiej w sprawie ograniczenia formalności administracyjnych w stosunku do obywateli – swobodny przepływ dokumentów urzędowych i uznawanie skutków powodowanych przez akty stanu cywilnego z dnia 14 grudnia 2010 r. 284
4.2. Rozporządzenie (UE) nr 2016/1191 w sprawie uproszczenia wymogów dotyczących przedkładania określonych dokumentów urzędowych w Unii Europejskiej 286
5. Wnioski 291
Rozdział IV Kooperacyjny model realizowania europejskiego prawa administracyjnego a pomoc prawna między państwami członkowskimi Unii Europejskiej 297
1. Uwagi ogólne 297
2. Kooperacyjny model realizowania europejskiego prawa administracyjnego 301
2.1. Uwagi ogólne 301
2.2. Agencje europejskie 304
2.3. Sieci europejskie 313
2.4. Złożone procedury administracyjne 315
3. Zasada lojalności (lojalnej współpracy) jako podstawa normatywna obowiązku współpracy administracyjnej państw członkowskich 319
3.1. Zasada lojalności (lojalnej współpracy) jak zasada prawa Unii Europejskiej 319
3.2. Zasada lojalności (lojalnej współpracy) jako źródło obowiązku współpracy administracyjnej 323
3.3. Współpraca administracyjna i współpraca w sprawach administracyjnych a pomoc prawna w Unii Europejskiej 325
4. Współpraca administracyjna państw członkowskich w świetle prac nad kodeksem postępowania administracyjnego Unii Europejskiej 327
4.1. Idea kodyfikacji postępowania administracyjnego w Unii Europejskiej 327
4.2. Pomoc wzajemna w modelu kodeksu postępowania administracyjnego UE ReNEUAL 331
4.3. Problematyka podstawy prawnej dla rozwiązań legislacyjnych w zakresie postępowania administracyjnego w Unii Europejskiej 339
4.4. Umowa międzynarodowa między państwami członkowskimi jako uzupełnienie regulacji w zakresie współpracy administracyjnej w Unii Europejskiej 344
5. Wnioski 354
Rozdział V Współpraca w sprawach administracyjnych na tle modeli współpracy w sprawach karnych i cywilnych w Unii Europejskiej 357
1. Uwagi ogólne 357
2. Współpraca wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych oraz współpraca policyjna 361
2.1. Geneza i podstawa prawna 361
2.2. Formy współpracy w sprawach karnych 365
2.2.1. Zagadnienie rozgraniczania jurysdykcji jako aspekt współpracy sądowej w sprawach karnych 366
2.2.2. Zasada wzajemnego uznawania jako aspekt współpracy sądowej w sprawach karnych 367
2.2.3. Współpraca policyjna w sprawach karnych 370
2.3. Pomoc prawna w sprawach karnych 370
2.3.1. Europejska konwencja o pomocy prawnej w sprawach karnych z 20 kwietnia 1959 r. 371
A. Formy pomocy prawnej 372
B. Tryb postępowania w ramach pomocy prawnej 374
2.3.2. Konwencja o pomocy prawnej w sprawach karnych pomiędzy państwami członkowskimi Unii Europejskiej z dnia 29 maja 2000 r. wraz z Protokołem dodatkowym ustanowionym przez Radę zgodnie z art. 34 TUE 376
A. Formy pomocy 376
B. Tryb postępowania w ramach pomocy prawnej 378
2.3.3. Pomoc prawna w postępowaniu dowodowym w sprawach karnych na podstawie aktów prawa pochodnego Unii Europejskiej 378
3. Współpraca sądowa w sprawach cywilnych 380
3.1. Geneza i podstawa prawna 380
3.2. Elementy współpracy sądowej w sprawach cywilnych 385
3.2.1. Zagadnienie rozgraniczania jurysdykcji jako aspekt współpracy sądowej w sprawach cywilnych 386
3.2.2. Zasada wzajemnego uznawania jako aspekt współpracy sądowej w sprawach cywilnych 387
3.2.3 Środki wspierające współpracę sądową w sprawach cywilnych 388
3.3. Pomoc prawna 390
3.3.1. Pomoc prawna przy doręczeniach 390
A. Konwencja haska o doręczaniu za granicą dokumentów sądowych i pozasądowych w sprawach cywilnych lub handlowych z dnia 15 listopada 1965 r. 390
B. Konwencja brukselska o doręczaniu pism sądowych i pozasądowych w sprawach cywilnych i handlowych w państwach członkowskich Unii Europejskiej z dnia 26 maja 1997 r. 392
C. Rozporządzenie nr 1393/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 listopada 2007 r. dotyczące doręczania w państwach członkowskich dokumentów sądowych i pozasądowych w sprawach cywilnych i handlowych (doręczanie dokumentów) 394
3.3.2. Pomoc prawna w postępowaniu dowodowym 400
A. Konwencja haska o przeprowadzaniu dowodów za granicą w sprawach cywilnych lub handlowych z dnia 18 marca 1970 r. 400
B. Rozporządzenie Rady (WE) nr 1206/2001 z dnia 28 maja 2001 r. w sprawie współpracy między sądami państw członkowskich przy przeprowadzaniu dowodów w sprawach cywilnych lub handlowych 402
4. Współpraca w sprawach administracyjnych na tle współpracy w sprawach karnych i cywilnych 406
4.1. Geneza i podstawa prawna 406
4.2. Elementy współpracy w sprawach administracyjnych w europejskiej przestrzeni prawnej 408
4.2.1. Zagadnienie rozgraniczania jurysdykcji jako aspekt współpracy w sprawach administracyjnych 408
4.2.2. Zasada wzajemnego uznawania jako aspekt współpracy w sprawach administracyjnych 414
4.3. Pomoc prawna w sprawach administracyjnych 418
5. Wnioski 420
Wnioski końcowe 425
Bibliografia 431